NSND Việt Anh: Ở nhà thuê, ăn cơm hàng cháo chợ vẫn không bằng sống cô đơn

Dù ở nhà thuê, ăn cơm hàng cháo chợ nhưng với NSND Việt Anh, những thứ đó không quan trọng bằng sự cô đơn suốt 17 năm qua. Dù vậy, nam nghệ sĩ tâm sự theo thời gian thì ông dần quen, tìm vui bên bạn bè và công việc.

NSND Việt Anh: Ở nhà thuê, ăn cơm hàng cháo chợ vẫn không bằng sống cô đơn - Hình 1

Nghệ sĩ Việt Anh hài lòng với cuộc sống hiện tại, không chạnh lòng cảnh đi ở trọ t.uổi xế chiều. FBNV

Tôi thích vai phản diện hơn

* Xin chào NSND Việt Anh! Nhiều năm làm nghề và trải qua nhiều thể loại vai, có khi nào ông thấy nhàm chán khi nhân vật của mình bị lặp lại?

– NSND Việt Anh: Với người khác thì tôi không biết thế nào, nhưng đối với tôi thì mỗi nhân vật tôi đều tìm chìa khóa để mở ra và bước vào nhân vật đó. Cũng như tôi từng diễn nhiều vai phản diện thì trong mỗi nhân vật của tôi đều khác nhau, không vai nào giống vai nào. Tôi tìm cái khác từ lý lịch, nhân thân, tính cách của nhân vật để tự khắc họa. Đạo diễn không cho mình lý lịch mà tự mình vẽ ra, phân tích tới tận cùng có thể. Mình tìm cái lõi nhất của nhân vật để có cách diễn phù hợp nhất.

* Với ông, thể hiện dạng vai hiền lành, tử tế và vai gian manh, độc ác, cái nào khó hơn?

– Tôi thấy vai nào cũng khó nếu chúng ta không tìm ra được chìa khóa cho nó. Nhưng là một diễn viên giỏi nghề, người ta sẽ thích vai phản diện. Một số diễn viên trẻ đẹp thường không thích đóng vai phản diện bởi người ta sợ khán giả ghét. Còn những người thích diễn, thích tìm tòi thì thích vai phản diện hơn. Bởi vai phản diện có nhiều đất để mình tung tẩy, còn vai chính diện chỉ đẹp thôi. Mà cái đẹp khó tung tẩy, phải thể hiện từ bên trong, khó bộc lộ ra bên ngoài được. Những người chuyên đóng dạng vai tính cách như tôi thường thích đóng phản diện hơn.

* Vì sao một người yêu sân khấu như NSND Việt Anh lại rất lâu rồi không trở lại sân khấu?

– Trước hết là tôi không tìm được kịch bản hay. Thứ hai, tôi xin lỗi trước khi nói, tôi không tìm ra được những đồng đội có sự đồng điệu với mình trong nhận thức về một vở diễn, về nghệ thuật. Vế đầu tiên không có kịch bản hay thì quan trọng hơn, còn vế thứ hai thì tôi diễn với các em nhỏ cũng được. Bây giờ kịch bản ít lắm, vì sân khấu không nuôi được tác giả. Người ta không sống được với nghề viết kịch, có người viết chỉ vì yêu cái nghề này thôi, yêu công việc đang làm chứ không nuôi sống được họ. Vậy thì khó để người ta toàn tâm toàn ý cho công việc đó, bởi có thực mới vực được đạo.

Với tôi thì diễn sân khấu là sướng nhất, tôi có thể đứng đó vài giờ đồng hồ, thể hiện tâm lý liên tục. Trước mặt tôi là người xem trực tiếp, nó sướng hơn phim nhiều. Phim quay sai mình sửa là được, khi quay thì chỉ đứng trước ống kính, phía sau là đoàn thôi. Còn sân khấu thì khán giả ngồi chăm chú xem, có sự hòa cảm giữa người xem và người diễn viên.

NSND Việt Anh: Ở nhà thuê, ăn cơm hàng cháo chợ vẫn không bằng sống cô đơn - Hình 2

Chu Phác Viên của Lôi Vũ tâm sự dù yêu sân khấu nhưng chưa tìm được kịch bản nào ấn tượng để trở lại. FBNV

* Với môi trường nghệ thuật hiện tại, nhiều đồng nghiệp của ông thường chia sẻ về chuyện bị các nghệ sĩ trẻ lên mặt, thiếu tôn trọng bậc tiền bối. Ông nghĩ như thế nào về vấn đề này?

– Người Việt, người Á Đông thường thích được người ta tôn sùng, kính trọng, nhưng tôi thì không coi trọng. Miễn là họ đừng quá đáng, đừng lỗ mãng, nói những lời không hay đối với những người đi trước thôi, còn ngoài ra chấp nhận được. Bạn giỏi nghề đi, bạn làm được thì đối xử, ứng xử với bậc đi trước sao cũng được. Nhưng bạn phải thật giỏi và hiểu nghề. Có thể ảnh hưởng tới tôi, có thể làm tôi buồn cũng không sao. Quan trọng là bạn phải hiểu cái đẹp để đưa cái đẹp trình cho khán giả, điều đó quan trọng hơn. Còn chuyện đối xử như thế nào, tôi không bao giờ trách móc chuyện đó.

Trấn Thành sợ khóc vì bị chế giễu quá nhiều

* NSND Việt Anh nghĩ thế nào trước việc gần đây Trấn Thành bị phản ứng vì khóc quá nhiều?

– Mọi người cho rằng việc khóc là xấu ư? Tôi không nghĩ như vậy, khóc là một cảm xúc đẹp của con người. Theo tôi, khi nhìn một người khóc, tôi chạnh lòng hơn là khi nhìn một người đang vui. Bởi khi người đang vui, cười có nghĩa là họ hạnh phúc. Còn một người đang khóc, không biết khóc vì bất cứ lý do gì thì lòng họ đang thổn thức, cảm xúc đang dạt dào. Họ đang đau vì cái gì đó, tự nhiên tôi thấy cái khóc đó đẹp. Tôi quan tâm họ đau đến mức nào mà lại khóc như vậy, tôi tôn trọng những giọt nước mắt hơn.

Trấn Thành khóc vì anh ấy cảm xúc cho từng sự việc mà anh ấy trải qua. Anh ấy làm MC cho nhiều chương trình, có thể một cá nhân nào đó, hoàn cảnh nào đó khiến anh ấy xúc động và khóc. Tôi thấy cái khóc đó đẹp chứ, tại sao lại đem điều đó ra chế giễu. Đến nỗi bây giờ Thành sợ khóc luôn. Thành tâm sự rằng không hiểu sao mình cứ cảm xúc khóc hoài, tôi bảo cứ khóc. Tôi thấy cái khóc đó đẹp lắm, còn ai nói gì mặc kệ.

NSND Việt Anh: Ở nhà thuê, ăn cơm hàng cháo chợ vẫn không bằng sống cô đơn - Hình 3

NSND Việt Anh lên tiếng bênh vực khi Trấn Thành bị chê “lố” vì khóc nhiều. FBNV

* Một số khán giả cho rằng NSND Việt Anh quá ưu ái cho Trấn Thành vì anh ấy là học trò. Ông có những lời khen mà khán giả nhận xét quá tâng bốc Trấn Thành là “cả trăm năm mới xuất hiện một nghệ sĩ như Trấn Thành”. Ông muốn nói gì về điều này?

– Khi tôi nói là tôi đã suy nghĩ về nó. Ở đây chúng ta phải nhìn tổng thể. Thật ra Trấn Thành chưa có một vai diễn sân khấu nào ghê gớm, nhưng tôi không nói về vai diễn. Tôi nói con người nghệ sĩ này trăm năm mới có một bởi anh ấy quá giỏi và thành công nhiều lĩnh vực. Với tôi, người nghệ sĩ này giỏi khi tất cả lĩnh vực tham gia anh ấy đều đứng đầu. Bây giờ MC ai qua Trấn Thành, doanh thu điện ảnh ai qua hai phim của Trấn Thành?

Tôi chưa nói về chất lượng nghệ thuật, có thể bàn tới bàn lui nhưng cái quan trọng là anh ấy làm ra được cho người xem suy nghĩ mới, có thể đ.ánh động xã hội. Tôi có thể có nhiều vai diễn hay trên sân khấu hoặc nhiều người khác cũng có vai diễn hay, nhưng để đ.ánh động xã hội thì không dễ làm được như Trấn Thành. Ngoài ra, Trấn Thành cũng có một trái tim yêu thương rất lớn, biết nghĩ cho mọi người. Còn người ta nói tôi tâng bốc, không đâu, tôi thấy mình nhận xét đúng. Nhiều người có thể hay hơn Trấn Thành về vai diễn nhưng về toàn diện thì không ai làm được như cậu ấy.

* Nhưng vì sao một nghệ sĩ mà ông đ.ánh giá là tài năng như thế lại có lượng antifan nhiều đến vậy?

– Tôi thấy lượng khán giả yêu thương Trấn Thành nhiều hơn. Bởi khi tôi tham gia một chuyến giao lưu, gặp gỡ đoàn phim từ Nam ra Bắc thì mới thấy khán giả yêu Thành khủng khiếp. Antifan thì trên mạng xã hội nên mình thấy một lượng đó thôi, chứ còn người không lên Facebook nhiều lắm. Ở ngoài đời người ta yêu thương Trấn Thành gấp 10 lần antifan.

Chuyện ăn gì, ở đâu với tôi không quan trọng lắm

* Ở t.uổi 65, nhiều người chạnh lòng cho nghệ sĩ Việt Anh khi ông không có nhà, phải ở trọ, ăn cơm hàng cháo chợ. Nhưng chính ông có bao giờ thấy chạnh lòng cho mình không?

– Tôi chạnh lòng nhất ở t.uổi này là sự cô đơn. Còn chuyện ăn gì, ở đâu, đúng là cũng quan trọng nhưng thực ra lại không quan trọng lắm với tôi. Sự cô đơn mới làm tôi suy nghĩ nhiều. Nhưng riết rồi cũng quen, 17 năm nay tôi sống với sự cô đơn. Dù vậy, xung quanh tôi có rất nhiều bạn bè, tôi tìm vui bên bạn bè. Cuộc sống có gia đình thì tốt nhất, không có gia đình mà có bạn bè thì tốt nhì, còn nếu không có cái đó nữa thì chắc mình sống không nổi. Tôi cần sự đồng cảm chứ không cần sự thương hại. Bởi vì tôi biết và chấp nhận hoàn cảnh của mình, nó ở một hoàn cảnh mà mình không thể làm khác được. Bình thường thôi mà.

NSND Việt Anh: Ở nhà thuê, ăn cơm hàng cháo chợ vẫn không bằng sống cô đơn - Hình 4

Nam nghệ sĩ sinh năm 1958 từng có nhà nhưng cho người bạn mượn và họ không có khả năng trả. Dù vậy, Việt Anh chưa bao giờ trách móc hay trăn trở về việc này. FBNV

* Không phải lúc nào bạn bè cũng ở cạnh, với những lúc ốm đau bệnh tật, khi sự cô đơn đạt đến cực điểm, ông suy nghĩ điều gì?

– Tôi không dám nghĩ, thôi thì cái gì tới nó tới. Tôi không dám nghĩ vì nghĩ lại buồn thêm. Bây giờ tôi cứ lạc quan, vui sống với mọi người. Tôi đi tìm vui từng ngày, không dám nghĩ về sau sẽ như thế nào. Thôi thì mình cứ vui đi, được đến khi có thể, không dám nghĩ nhiều quá vì sợ sinh bệnh. Tôi suy nghĩ về những điều tích cực, vui vẻ nhất có thể. Hạnh phúc của tôi bây giờ là đi tìm điều tốt đẹp qua sách, qua phim, qua cuộc sống xung quanh. Tôi thường dễ cảm động bởi sự yêu thương của người này dành cho người khác. Tôi thấy đẹp và hạnh phúc bởi những điều nho nhỏ như thế. Hoặc khi đọc sách, thấy câu nào thú vị tôi cũng thấy hạnh phúc.

* Những thú vui của nghệ sĩ Việt Anh nếu một ngày không còn đi diễn sẽ như thế nào?

– Cái ngày đó chưa đến, vì hiện tại tôi vẫn còn làm việc được, vẫn vui vẻ và hạnh phúc khi được làm. Hôm qua tôi vừa kết thúc xong một bộ phim truyền hình tết. Tự nhiên trên đường về tôi chạnh lòng, buồn, cảm giác hụt hẫng. Vì quan điểm của những người làm nghệ thuật phương Tây có câu rất hay: “Người nghệ sĩ chỉ thăng hoa, sáng tạo và hạnh phúc khi thực hiện tác phẩm mình đang làm chứ không phải là khi nó kết thúc”. Bởi lúc mình đang thực hiện, mình sáng tạo nó thì vui lắm, mình thăng hoa. Còn khi xong vai thì coi như hết, chuyện thưởng thức là của người khác, hạnh phúc là của họ. Lúc đó mình lại đi tìm cái mới, tìm công việc mới để được hạnh phúc.

NSND Việt Anh: Ở nhà thuê, ăn cơm hàng cháo chợ vẫn không bằng sống cô đơn - Hình 5

Nghệ sĩ Việt Anh bày tỏ nhờ được làm nghề, có bạn bè và đọc sách giúp ông vơi bớt sự cô đơn. L.X

* Ông không chờ đợi sự đón nhận của khán giả cho vai diễn đã thể hiện hết mình sao?

– Nói là không mong chờ khán giả đón nhận thì không đúng. Nhưng tôi đang nói quá trình của người nghệ sĩ làm thôi, mình vui sướng lúc đang thực hiện. Còn khi thành quả ra, chuyện đ.ánh giá như thế nào là tùy khán giả. Như tôi, mỗi khi đóng một cảnh nào đó, chẳng bao giờ tôi chạy lại máy để xem lại mình diễn như thế nào. Vì tôi biết mình diễn đến đâu và đạt được hay không lúc tôi đang quay chứ không cần phải đi coi lại. Thường mấy em trẻ mới vào nghề, sau khi quay xong một phân đoạn thì chạy lại coi mình diễn ra sao. Còn tôi thì biết mình diễn như thế nào, không cần coi. Đó là do quá trình làm nghề lâu năm và bản thân tôi hiểu mình đang làm công việc gì.

* Ông có nghĩ sau nhiều năm cống hiến cho nghệ thuật, đến một lúc nào đó bản thân cần nghỉ ngơi và “về hưu”?

– Tôi nghĩ rằng người nghệ sĩ không có t.uổi hưu, t.uổi hưu của họ là sức khỏe. Khi sức khỏe không còn cho phép thì họ mới ngưng. Và cũng không có khán giả nào có thể định cho người nghệ sĩ phải nghỉ hưu vì không có luật. Chỉ có người nghệ sĩ mới định t.uổi hưu cho mình được bằng sức khỏe đang hiện hữu của mình.

* Xin cảm ơn NSND Việt Anh đã dành thời gian chia sẻ!